Derenk to była polska wieś na Węgrzech. Polacy – górale ze Spisza osadzeni tam przez Esterházyego – mieszkali tam przez ponad dwieście lat od 1717 do 1943 roku zachowując swoją tożsamość i język, unikalną gwarę zamarłą w czasie. Wieś wysiedlono gdy rozszerzano istniejące tam tereny łowieckie regenta Mikósa Horthyego. Według niektórych źródeł mieszańcy wsi na tyle intensywnie zajmowali się kłusownictwem, że negatywnie wpływało to na wartość łowiecką terenów. Rozsiedlono ich po okolicznych wsiach, trafili głównie do Emőd-Istvánmajor., do dziś mieszkają tam potomkowie derenkowskich rodzin.

Do wsi pojechaliśmy w czerwcu w ramach wycieczki ze szkołą polską. Dojechać jest tam trudno, od autobusu szliśmy tam górską drogą przez niemal godzinę. Sama droga okazała się być zabytkiem, kiedyś była ważnym traktem handlowym i w skale do dziś widoczne są koleiny wyryte przez niezliczone wozy jadące tamtędy.

Sama wieś jest całkiem wymarła. Na miejscu dawnych chałup stoją tablice ustawione przez krajowy mniejszościowy samorząd polski.

Tablica upamiętniająca dom ostatniego mieszkańca wsi Istvána Babarcsika, który odmówił jej opuszczenia

Tu i ówdzie widać zdziczałe drzewa owocowe.

Zadbany jest cmentarz a także były budynek szkoły oraz kapliczka zbudowana na miejscu dawnego kościoła. W byłej szkole mieści się obecnie muzeum pod gołym niebem. Nie ma drzwi, każdy może wejść i obejrzeć tablice z informacjami na temat historii wsi. Co godne uwagi, mimo, że wieś mieści się na całkowitym odludziu nikt tam niczego nie niszczy, nie widać też śmieci.

Drogowskaz na cmentarz, tutaj jest „Loncka”

Stare groby i nowe krzyże

Tablica ze spisem pochowanych

Budynek byłej szkoły

W środku

Widok z okna

Byłe wejście z tablicą

Kapliczka

Tablica pamiątkowa na krzyżu

źródło „Kadłubek”

Atmosfera jest dziwna, jest spokojnie ale i nieco niesamowicie. Czuje się, że coś się tu stało.

Od jakiegoś czasu w lecie odbywa się tu odpust będący wielkim świętem polonii. Przyjeżdzają potomkowie mieszkańców wsi a także po prostu Polacy tu mieszkający. To zdecydowanie jeden z największych zabytków polskich na Węgrzech.